BENDEN, SENDEN BİZDEN :YÖNETMENİM, SIRRI SÜREYYA ÖNDER

Nefes alamaz, boÄŸulacak gibi olur, terk etmek istersiniz birçok ÅŸeyi. Aslında bir penceresi olsa o iliÅŸkinin arada bir çıkıp nefes alsanız, ciÄŸerinizi büyütseniz o nefesle o kadar büyük ferahlıklara uçarsınız ki. Benim için sinema kadar keskin bir gerçekliÄŸe sahip o dünyanın en büyük “nefes penceresi” sevgili yönetmen Sırrı Süreyya Önder…

Bazı insanların açıktır tün duyuları, yanında tıpış tıpış yürüyen karınca sesini iÅŸitir ve merhamet ederler. Gözleri tüm gökyüzüne bakar, elleri yumuÅŸaktır, sesleri dokunur insanın tenine. Uzun uzun konuÅŸmazlar, dinler, yazar ve tebessüm ederler ve bazen çok derine bakarlar taa insanın derisinin altına. Adıyaman’ın asfaltsız yollarında ayağında çizlavetle dolaÅŸan bir çocukken Önder, bütün hassas taraflarını teker teker keÅŸfederken kendini Ankara’nın karla resm olmuÅŸ kaldırımlarında bulur hem de o dönem zorlu bir dönemdir. Türkiye sarsılmış dönemlerin en derin karanlığındayken Önder de bu dönemin bir parçası olur ve uzun yargılama süreci onun için hikâye biriktirme zamanına dönüÅŸür. Yaklaşık yedi yıl hapis yatar ve gittikçe geniÅŸleyen bir kalbin kenarlarını iÅŸlemeye baÅŸlar. Kırılgan bir kalbe sahip olmanın, çok duyarlı olmanın hayata baÅŸka bir yerden bakmanın acısını hep en derinde hisseder. Merdivenleri inerçıkar, kalbini alır eline bakar geri koyar yerine. At arabasının geride bıraktığı tozu yutar Ankara’da nefes alsa da. Kentte olmanın sessizliÄŸini oraya gidince bağırır. Kentte sessizdir insan oradan gelmiÅŸsen eÄŸer ve ayakların ranzadan sarkmışsa uzun zamanlar. BiriktirdiÄŸin tüm sesleri, ranzadan sarkan ayaklarını, ötekileÅŸtiren dünyayı, yabancılaÅŸtığın bakışları, ışıkları yanan evleri, çeÅŸmeden akan suların ÅŸefkatini, gittiÄŸin karanlık yolları, korkularını biriktirir sonra da onları yürüdüÄŸün yollara bırakırsın iÅŸte bu yöntemin peÅŸinden giden Önder hayatına yazar, yönetmen, senarist, oyuncu, politikacı olarak devam ederek bize ellerini uzatıyor. Uzattığı o elden bize düÅŸen dudağımızın kenarında kalan trajik tebessüm. Bu ilk tebessümünü bize 2006 yılında “Beynelmilel” adlı filmini çekerek kondurur dudak kenarımıza.

Filmin kadrosu oldukça ÅŸanlıdır, Cezmi Baskın, Özgü Namal, Umut Kurt, Meral Okay … Senaryosunu güllük gülistanlık yönetmen Önder’in yazdığı ve Muharrem Gülmez ile yönettiÄŸi film 1982 de sokaÄŸa çıkma yasağı ile yaÅŸamını devam ettirmekte zorlanan bir grup yerel müzisyenin trajikomik hikâyesini anlatır. Bir taÅŸra kasabasının merkezde olduÄŸu ve gündelik dilin, yaÅŸamın güneÅŸli ve güneÅŸsiz tarafını darbe karanlığı içinde anlatan Önder bir dönemin hikâyesini bizden hiç uzaklaÅŸmadan, ağırdan almadan iktidarı alçaltıp bize sunmanın en ince çizgisini çeker. Ä°ktidar odaklarının sopasıyla müzisyenlik yapmaya çalışan tüm bu ÅŸenlikli insanlar darbenin ve onun çantamıza sığdırdıklarının resmi olmayan müdahilliklerini gönlümüze sızdırarak anlatır. Sadece yaÅŸamını bir ÅŸekilde sürdürmek isteyen -masum müzisyenlerden yani - yöresel orkestradan kenti ziyaret edecek Konsey üyelerini karşılama töreninde çalmaları istenir fakat bu konseyi sadece yerel müzisyenler deÄŸil ateÅŸli aktivistler de beklemektedir.Genç, ateÅŸli aktivist Haydar –siyasal öÄŸrencisi- geçekleÅŸtirmek istediÄŸi eyleme bu yerel orkestranın ÅŸefi Abuzer’in kızı Gülendamdan yardım almaktadır.Bu karmaÅŸanın içinde herkesi bir süpriz beklemektedir.

Filmin malzemesini Adıyaman’ın, Ankara’nın, siyasal’ın , kısa ve soÄŸuk ranzaların tozlarından karan   Sırrı Süreyya Önder , kürt dilinde dengbej olarak nitelendirilen , mahalle aralarında, kahvehanelerde, elleri kulaklarında efseleri bağıran o naif adamların hikayesini darbenin karanlığını üzerine gölgelendirerek ve hiyasini deforme etmeden modernleÅŸtirererek anlatır bize.

Ahhhh Önder ahh ne çok acıttı canımızı film, ne cok neÅŸeyi yeniden kattı hayatımıza, ne cok  sey anımsadık biz. Siyasal hayatına naif öfkesini yayarak yaÅŸamını sürdüren Önder’den en yenisinden , en bizdeninden yepyeni hikayeler çekmesini , sinema salonlarında o aramızda dolaÅŸan kahranalardan bir yenisini katmasını özlemle bekliyoruz.

Selamlar...

YASEMÄ°N SEVEN ERANGÄ°N

BATMAN SANAT TÄ°YATROSU Ä°STANBUL BASIN KOORDÄ°NATÖRÜ