Lütfen bekleyin..


Mustafa SEVEN

Kürtçe’ye tahammülsüzlük niye?

18 Ağustos 2019, 17:20 Okuma: 458


Geçtiğimiz günlerde bazı haber sitelerinde ve özellikle sosyal medyada Mardin'deki Artuklu Üniversitesi bünyesinde 2009 yılında açılan ‘Yaşayan Diller Enstitüsü’nün üniversite yönetiminin aldığı kararla kapatılacağı yönünde haberler yayıldı.
Üzüldüm, hem de çok üzüldüm…

Bugüne kadar yaklaşık Bin öğrenciyi mezun eden bölümün içinde Kürtçenin Kurmanci ve Zazaki lehçeleleri ile birlikte Süryanice, Arapça gibi bölgede yaşayan halkların kullandığı dillerin de eğitimi veriliyordu.
Daha çok Kürtçe ile anılan bölüm ‘Çözüm Süreci’nin ardından açılmıştı.
TRT'nin enstitünün açılışı sürecindeki ‘Dünya'da Bir İlk’ olarak duyurduğu çalışmalar bugün bitme noktasına getirildi.
Mardin'deki Artuklu Üniversitesi dışında Kürtçe eğitim veren üniversitelerin bu süreci takip edip etmeyecekleri ise merak konusu.

Kürtçe dünyadaki önemli diller arasında yer aylama başladı bile.
Bunun en bariz örneği;
Kürtlerin kendilerine ait resmi olarak toprakları ve ülkeleri yok belki, ama Kürtçe dili bugün kelime sayısına göre dünyadaki diller arasında 10. Sırada yer alıyor. Türkçe ise 20. Sırada.

Bugün Kürt nüfusunun en yoğun olduğu ülke Türkiye.
Bu toprakların zenginliğidir Kürtler.
Ama ne hikmetse yıllardır Kürtlere ve Kürtçe’ye tahammül etmeyen, kabul etmeyen bir kesim var.
Mardin Artuklu Üniversitesinde Yaşayan Diller Enstitüsü’nün kurulmasını sağlayan Batmanlı araştırmacı yazan Selim Temo, bakın o dönemi nasıl anlatıyor; “Sonunda YÖK, Türkiye’de Yaşayan Diller Enstitüsü (TYDE) adıyla bir enstitü kurup gönderdi. ‘Nasıl vermiş gibi yapıp vermeyeceğiz’in formülü bulunmuştu. Kürtçe dememek için bu “yaratıcı” adı bulmuşlardı, ama özgün değil, Sorbonne Üniversitesi’nden çarpmaydı. Altında üç anabilim dalı olacaktı: Arap Dili ve Kültürü, Kürt Dili ve Kültürü ile Süryani Dili ve Kültürü. Tabii karşı çıktık, sert açıklamalar, yazılar ama boş tabii; çünkü sonradan orayı pek sahiplenen Kürtler ve Kürt siyaseti yanımızda değildi. Açık söylüyorum: Devletin eline düşmüştük! Bu dönemdeki olumlu havaya rağmen devletin bu alanda attığı adımların hak talebine cevap olmadığı ortaya çıkmıştı. Küçük bir anekdot: O dönemde, reklam arasında “Bakma hoca, ben sosyal demokratım, bu ‘dinciklerin’ parasını yiyorum” diyen Ersoy Dede’nin Ülke TV’deki programına çıkıp durumu şöyle izah ettim; “Çocukken köyümüzde Hacı Ubeyt adlı yaşlı bir adam vardı. Bir gün Batman’daki hastaneye gidip döndü. Köylüler durumunu sorunca şöyle dedi: ‘Ben bir şey anlamadım. Kulağım ağrıyor, dedim, doktor popoma iğne vurdu!’”
Aslında bu enstitünün kurulması süreci çok zorlu oldu.
Ancak bugün sosyal medyada kapatıldığı şeklinde haberler çıkıyor.

Dünyanın en büyük dijital sözlüğü Wikipedia, yeryüzünde konuşulan dillerin kelime hazinelerini araştıran bir veri yayınlandı.
Binlerce dil arasında yapılan bilimsel araştırmaya göre, 730 bin 686 kelimelik bir hazineye sahip olan Kürtçe, dünyanın en zengin 9. dili durumunda.
Sözkonusu verilere göre, dünyanın şu anda en zengin dili, 6 milyon 96 bin 983 kelimeye sahip olan İngilizce. Listede ikinci sırayı Madagaskar’da konuşulan ve 5 milyon 824 bin 781 kelimeye sahip olan Madagasî, üçüncü sırayı da 3 milyon 543 bin 158 kelimeyle Fransızca alıyor. Dördüncü sırada 1 milyon 28 bin 346 kelimeyle Rusça, beşinci sırada 911 bin 553 kelimeyle Sırpça – Hırvatça, altıncı sırada 892 bin 405 kelimeyle İspanyolca, yedinci sırada 835 bin 203 kelimeyle Çince, sekizinci sırada 807 bin 592 kelimeyle Almanca, dokuzuncu sırada 730 bin 686 kelimeyle Kürtçe, onuncu sırada da ise 716 bin 656 kelimeyle Flamanca (Felemengce) yer alıyor. Listede Türkçe 382 Bin 672 kelimeyle 20., Farsça 44., Arapça ise 45. sırada bulunuyor.
Böyle bir dilin engellenmesi, yok edilmesi ve yasaklanması kimseye yarar getirmez.
Aksine bir zenginlik olarak durur.
Oysaki insanların konuştukları her dil önemlidir ve korunmalıdır.
Bu kadar geniş bir kelime hazinesine sahip Kürtçe, değer verilmeyi ve korunmayı çoktan hakkediyor.

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Yazarın Diğer Yazıları
38 gün önce
150 gün önce
220 gün önce
290 gün önce
325 gün önce
346 gün önce
409 gün önce
591 gün önce
751 gün önce
780 gün önce
800 gün önce
835 gün önce
881 gün önce
933 gün önce
940 gün önce
950 gün önce
1024 gün önce
1052 gün önce
1073 gün önce
1094 gün önce
1104 gün önce
1115 gün önce
1136 gün önce
1150 gün önce
1171 gün önce
1178 gün önce
1190 gün önce
1192 gün önce
1194 gün önce
1205 gün önce
1211 gün önce
1224 gün önce
1239 gün önce
1250 gün önce
1269 gün önce
1294 gün önce
1305 gün önce
1316 gün önce
1317 gün önce
1338 gün önce
1339 gün önce
1351 gün önce
1361 gün önce
1363 gün önce
1366 gün önce
1372 gün önce
1373 gün önce
1378 gün önce
1384 gün önce
1391 gün önce
1399 gün önce
1402 gün önce
1408 gün önce
1410 gün önce
1416 gün önce
1419 gün önce
1421 gün önce
1441 gün önce
1471 gün önce
1500 gün önce
1514 gün önce
1527 gün önce
1532 gün önce
1540 gün önce
1557 gün önce
1561 gün önce
1585 gün önce
1606 gün önce
1621 gün önce
1626 gün önce
1639 gün önce
1644 gün önce
1647 gün önce
1651 gün önce
1659 gün önce
1664 gün önce
1694 gün önce
1712 gün önce
RSS
© 2020 - Batman Medya Gazetesi
bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=