Askeri statüdeki havalimanları ve sivil havalimanının bölgeye katkısı 

Ortadoğu’da yaşanan güncel gelişmeler, hava savunmasının ve askeri hareket kabiliyetinin hayati önemini bir kez daha gözler önüne sererken; yüksek güvenlikli bölgelerin sivil trafiğe açık olması çeşitli zorlukları da beraberinde getirmektedir. Sivil uçuşlar bu meydanları kullandığında, stratejik operasyonel görevlerin öncelik kazanması durumunda sivil trafik bekletilebilmekte; bu durum sivil havacılığın planlama süreçlerinde aksamalara yol açabilmektedir.

Unutulmamalıdır ki olası acil durumlarda savunma ve güvenlik odaklı uçuş prensiplerinin öncelik arz etmesi, sivil trafiği geciktireceği gibi yolcu güvenliği açısından da yönetilmesi zor anlar yaratabilir. Bu nedenle sivil trafikle paylaşılan meydanlardaki kısıtlamaların ortadan kaldırılması, operasyonel esnekliği en üst düzeye çıkaracak kritik bir adımdır.

Askeri havalimanları hız ve güvenlik için; sivil havalimanları ise süreklilik ve ekonomik hareketlilik için vardır. İki farklı amaç tek bir altyapıda birleştiğinde ortaya çıkan sonuç verim değil; aksine gecikme ve kısıtlamadır. Bu nedenle askeri ve sivil havacılık altyapılarının birbirinden ayrılması, her iki alanın da kendi doğasına uygun şekilde verimini artıracak stratejik bir gerekliliktir. Mevcut askeri pistler güvenlik eksenli ihtiyaçlara göre tasarlanmışken, Batman ve Siirt arasına inşa edilecek yeni ve müstakil Uluslararası Garzan Havalimanı bölge için bambaşka bir ufuk açacaktır.

Üretimin beklemeden ihracata dönüştüğü, sanayinin ihtiyaç duyduğu ham madde ve teknolojinin doğrudan ithal edilebildiği, tarımın değer kaybetmeden pazara ulaştığı ve üretimin küresel tedarik zincirlerine entegre olduğu bir sistem anlamına gelmektedir. Aynı zamanda bu model, kamu yatırımlarının çarpan etkisini en somut biçimde ortaya koyabilecek örneklerden biri olmaya adaydır. Bu noktada siyaset ve bürokrasi dünyasının bu projeyi yalnızca bir ulaşım yatırımı olarak değil, bölgenin makus talihini değiştirecek bir ekonomik koridor olarak sahiplenmesi hayati önem taşımaktadır.

Geniş gövdeli kargo uçaklarının inebileceği uzun ve dayanıklı pistler, en sisli havalarda dahi kesintisiz ulaşım sağlayan modern aletli iniş sistemleri ile donatılmış bir meydan; bölgenin sivil ve ticari ihtiyaçlarına göre optimize edilecektir.

Bu vizyon; Batman’ın petrol türevlerinden tekstile uzanan üretim gücünü ve Siirt’in tarımsal potansiyelini doğrudan küresel pazarlara taşırken, aynı zamanda ithalat süreçlerini de yöneten çift yönlü güçlü bir lojistik merkez ortaya çıkaracaktır. Böylece Batman, mevcut sanayi ve enerji birikimini küresel ticaret rotalarına entegre ederken; Siirt ise tarımsal ve yerel üretimini doğrudan uluslararası piyasalara ulaştırma imkânı yakalayacaktır.

Bu büyük dönüşümün bir diğer ayağı olan mevcut Siirt Havalimanı ise; Siirt Üniversitesi Kezer Yerleşkesi’ne bitişik konumuyla pilot yetiştirme okulu, ambulans uçak operasyon merkezi, havacılık teknolojileri geliştirme sahası ve özel jet uçuşları gibi spesifik alanlarda değerlendirilirse, bölgenin gerçek bir havacılık akademisi ve teknik üssü haline gelebilecektir. Hemen yanı başında kurulacak sivil havalimanı ve entegre lojistik merkez ise çok boyutlu bir kalkınma hamlesini tetikleyecektir.

Demiryolu ve karayolu bağlantılarıyla desteklenen bu yapı, Orta Doğu ve Orta Asya pazarları için güçlü bir aktarma merkezi işlevi görecek; aynı zamanda bölgenin genç nüfusu için depolama, gümrükleme ve soğuk zincir yönetimi gibi alanlarda binlerce kişilik yeni istihdam kapısı aralayacaktır.

Bölgesel prestij açısından sivil terminalin kendine has mimarisiyle uluslararası bir kapı niteliği taşıması, Mezopotamya’nın imajını güçlendirecek; duty-free alanları, konaklama tesisleri ve yan hizmetlerle bu merkez hem yatırımcı hem de turist için cazibe noktası haline gelecektir.

Bugün mesele sadece bir havalimanı yapmak değil; bu yatırımı küresel bir lojistik güce dönüştürebilmektir.

Bu vizyoner projenin hayata geçmesi sürecinde siyasilere teşekkür etmek ve bu adımın arkasında durmak gerekirken, farklı görüşlere de saygı çerçevesinde yaklaşmak ve kamuoyunu doğru bilgilendirmek büyük önem taşımaktadır.

Bununla birlikte Garzan bölgesini hem Siirt hem de Batman yönüne hızlı tren veya metro hatlarıyla bağlayacak entegre ulaşım çözümlerinin projeye dahil edilmesi, bölgenin ekonomik geleceğini çok daha güçlü kılacaktır.

Sonuç olarak; mevcut Batman meydanının tamamen askeri kullanıma tahsis edilmesiyle savunma kapasitemiz güçlenirken, mevcut Siirt Havalimanı’nın pilotaj ve teknik branşlarda uzmanlaşmış bir merkeze dönüştürülmesi ve yanında yükselecek modern sivil havalimanı ile entegre edilmesi, bölge için gerçek bir kalkınma hamlesi olacaktır.

Bu stratejik bütünleşme sayesinde bir yandan savunma gücümüz artarken, diğer yandan bölge küresel bir lojistik, teknoloji ve eğitim üssüne dönüşecektir.